Eén op de acht jonge Vlaamse leerkrachten in het basisonderwijs moet rondkomen met minder dan één derde van een voltijdse job, zo blijkt uit cijfers van de onderwijsadministratie.  “Hoewel sommige leraren bewust voor deeltijds werk kiezen, is er een grote groep leraren die minder werken dan ze zouden willen”, zegt sp.a-volksvertegenwoordiger Steve Vandenberghe, zelf gewezen schooldirecteur. “Ons onderwijs stevent af op een groot tekort aan leerkrachten, terwijl zij cruciaal zijn om onze kinderen goed onderwijs en een goede toekomst te geven. Dus moeten we vermijden dat jonge leraren afhaken omdat ze geen volwaardige job krijgen.” Sp.a stelt voor om élke jonge leraar gedurende de eerste vijf jaar van zijn loopbaan jobzekerheid te bieden, in de vorm van een vast contract in een scholengemeenschap.

De Vlaamse onderwijsraad berekende dat er tegen 2025 meer dan 60.000 extra leerkrachten nodig zullen zijn in het Vlaamse onderwijs. Het is daarom erg belangrijk om het beroep aantrekkelijker te maken en ook de huidige leraars gemotiveerd te houden, onder meer door de job leefbaar te houden en jobzekerheid te bieden. 

Uit het antwoord van minister Crevits op een vraag van Vlaams Parlementslid Steve Vandenberghe (sp.a) blijkt echter dat een kwart van de Vlaamse leerkrachten in het basisonderwijs een opdracht heeft van minder dan twee derden van een voltijdse baan. Ter vergelijking: globaal genomen werkt 85 procent van de Belgen voltijds of vier vijfden. Hoewel er zeker leraren zijn die bewust voor een deeltijdse job kiezen, zit er zeker bij de jongere leerkrachten een grote groep die minder werken dan ze zelf zouden willen. Zo moet liefst dertien procent van de  20- tot 30-jarige leraren het doen met een opdracht van minder dan één derde.

“Voor jonge mensen die aan de start van hun zelfstandig leven staan, een gezin willen stichten of een huis kopen, biedt zo’n job geen volwaardig inkomen”, stelt Vandenberghe vast. “Die mensen stappen gemotiveerd in het onderwijs, maar dreigen af te haken. Omdat de overheid hen, ondanks de nood aan leraren, blijkbaar geen volwaardige job kan garanderen. Dat moet anders.”

“Goed onderwijs voor onze kinderen begint met goede leerkrachten die goed in hun vel zitten. Zeker nu de nood aan leerkrachten de komende jaren sterk zal toenemen, is het cruciaal om jonge mensen die al voor een loopbaan in het onderwijs kozen de nodige garanties te geven om te vermijden dat ze eruit stappen.”

Minister Crevits belooft al drie jaar dat ze de lerarenloopbaan aantrekkelijker wil maken, maar verder dan mooie woorden is ze voorlopig niet gekomen. Net daarom lanceerde sp.a vorig jaar een actieplan om de lerarenloopbaan te hervormen en het beroep opnieuw aantrekkelijker te maken, ook voor jonge mensen. In dat plan staat onder meer het voorstel om beginnende leraren gedurende vijf jaar een vast contract te geven bij een scholengroep. In die periode moeten ze dus niet steeds weer op zoek naar een nieuwe school, en krijgen ze bovendien de tijd om te groeien. Ze krijgen uren waarin ze geen les moeten geven maar kunnen voorbereiden, ze krijgen ondersteuning van meer ervaren leerkrachten en ze krijgen extra begeleiding. Omgekeerd voorzien we een landingsbaan voor oudere leerkrachten, zodat die aan het einde van hun loopbaan tijd vrij kunnen maken om jongere leraars te ondersteunen.

“Deze cijfers bewijzen nog maar eens dat het hoog tijd is om de lerarenloopbaan te hervormen en jonge leraars jobzekerheid te geven”, besluit Vandenberghe. “Na drie jaar praten is het tijd voor daden. Alleen zo kunnen we onze leerkrachten een boeiende, ontspannen job geven en onze kinderen een mooie, zinvolle schooltijd.”