Cortona Italië. De laatste dag. In de zon op de trein te wachten na 2 weken vakantie. Stilte.

Zondag 26 augustus

Ik maak er haast onbewust een gewoonte van om geen Belgische kranten te kopen tijdens het reizen. Een bezoek aan het Internetcafé heeft dit keer alleen een vermoeden bevestigd dat er nog geen regering is. Verder hoef ik niet te lezen. Ik heb me de laatste weken gesust met Italiaans nieuws. De belastingen staan er op één in de publieke hitparade. De Italianen moeten hun aangifte binnenbrengen. “Onze belastingen liggen hoog, de hoogste van Europa”, stelt een nieuwsanker. In het lijstje met EU landen vergeet de journalist echter een vergelijking te maken met de Scandinavische landen… en ook België.

Hoge belastingen, maar één van de hoogste overheidsschulden binnen de EU. Daarbij komt een laag geboortecijfer en bijgevolg een vergrijzing die zich dubbel en dik zal laten voelen. “Wat wil je ook”, zegt Domenico, een Siciliaanse huisvader die met zijn familie in het appartement naast het onze logeert, “in het zuiden vinden jongeren amper werk. De vastgoedprijzen zijn bovendien torenhoog en dus blijven velen noodgedwongen tot hun dertigste bij mama plakken”.

[image] Als bij wonder haalt de overheid dit jaar wel een slordige 4 miljard € meer op. Zou de fiscus onder Prodi nauwlettender toezien op de inning? Fiscale fraude is in Italië (net zoals bij ons) een probleem. De Italiaanse regering heeft, gezien de moeilijke budgettaire situatie waarin het land verkeert, weinig keuze dan de strijd ermee aanbinden. Alle beetjes helpen. De “professor” (en christen-democraat) durft daarnaast ook de fiscale luxesituatie van de kerk in vraag stellen.

21.30 boven Rome
Vliegtuig na treinen en wachten. Geen vertraging. Le Monde titelt “La Belgique en danger”. Dat belooft.

24.30 Brussel
Blijde intrede van de vakantiegangers in de woning. Hartelijke ontvangst door Clio (kat).

Maandag 27 augustus
08.55
Dit begint goed. Ik had deze morgen ontbijtoverleg, maar geen wekker krijgt me wakker. Dat gebeurt me één keer per jaar. Vandaag dus. Als ondervoorzitter van "sp.a Brussels gewest" heb ik om de 2 weken met het uitvoerend bestuur (= uitgebreid dagelijks bestuur) meeting. De ontbijtovereenkomsten vinden plaats op maandag om 8 uur.
 
Laat ik voor alle zekerheid erbij vermelden dat ik deze functie vrijwillig uitoefen. Politiek is voor mij een uit de hand gelopen hobby; een kwestie van voor en na de werkuren snel ergens naartoe hollen. Overdag verdien ik mijn brood als ambtenaar.

12.00

Terwijl ik naar mijn lunchafspraak stap, brengt onze gewestsecretaris Björn me op de hoogte wat er zit aan te komen: verkiezing van de nationale voorzitter, een gewestelijk congres en de verkiezing van een Brusselse sp.a-voorzitter. Weet dat hierbij zowel praktische als inhoudelijke voorbereiding wordt gevraagd…

In een Italiaans restaurant aan Rogier vind ik de helft van mijn oude animovrienden terug. Van 2003 tot 2005 zaten we samen in het nationaal bestuur. Laurent gaat zo op in zijn betoog over de oplossing “Brussel/ Monaco” als fiscaal autonome regio dat de rugleuning van zijn stoel eraan moet geloven. Er is nog geen nieuwe regering. Where is Yves? Hij loopt verloren tussen de ministers van staat die de revue passeren. Ik eet spaghetti met moppen. Bram zit ondertussen geduldig op de restjes te wachten en loert naar de pizza met rucola die Ella aansnijdt.

18.50
Terwijl ik na het werk de Kunstberg afloop, kom ik een oude vriend tegen. Hij moet straks optreden in het Warandepark (de Feeërieën). De timing is perfect, want ik ga eerst op een terrasje het Oxfamontbijt van 24 november in Brussel plannen met het Ann en Burghi. Twee jaar geleden werd ik actief bij de wereldwinkel. Ik heb dat altijd al willen doen omdat eerlijke handel en noord zuid relaties me nauw aan het hart liggen.

21.30
Genoten van Steven zijn drumpartij in het Warandepark. Goede muziek en mooi weer. Beter kan het niet om een nieuw seizoen in te leiden. (Met dank aan de Ancienne Belgique voor de organisatie en Arnold die deze muziekleek erop wees dat Dez Mona heel hip is).

Dinsdag 28 augustus 2007
Nog steeds geen nieuwe regering. De kranten de Standaard en de Morgen blijken wel het edito van de le Monde te hebben opgepikt “la Belgique en danger”. Wat wil je na een campagne van borstklopperij en haantjesgedrag moet Leterme er niet beteuterd bij staan dat de andere zijde het been stijf houdt. Ons land zit gevangen in een keurslijf van retoriek. Taal wederom. Ik voel op weg naar het werk dat mijn nieuwe Italiaanse schoenen niet zo lekker zitten. De Brusselse kasseien kelderen mijn loopstijl.

Om 12.00 strompel ik opnieuw de Kunstberg naar beneden met een vertraging van een slordige 5 minuten (geheel te wijten aan de nieuwe schoenen). Broodjeslunch en de Brusselse sp.a werkgroep armoede.

De werkgroep staat in zijn kinderschoenen en werd opgericht op initiatief van Jos, één van onze gemeenteraadsleden (sedert de gemeenteraadsverkiezingen in Brussel gekend als "Jos de sos"). Dit om binnen de partij rond het thema te werken en de inspanningen die onze beleidsmakers doen op elkaar af te stemmen (Pascal in de regering, Elke in het Vlaams parlement, Jan in het Brussels parlement en onze gemeenteraads- en OCMW-raadsleden op lokaal niveau).

Jan uit onze Brusselse fractie schreef vorig jaar een boek met getuigenissen over armoede bij elkaar. Hiermee wilde hij de alarmbel luiden. De Brusselse situatie is dan ook schrijnend. In een recent rapport van de Universiteit Antwerpen spreekt men van een armoedecijfer van 28%. Dat wil zeggen dat meer dan 1 op vier Brusselaars in armoede leeft. Brussel is de 3de rijkste regio van Europa, maar daar plukken niet alle inwoners de vruchten van.

De problematiek heeft oneindig veel dimensies: stijgende vastgoed- en huurprijzen die gepaard gaat met een gebrek aan sociale woningen (24 000 gezinnen op de wachtlijst), slechte isolatie van woningen en dus hoge energierekeningen, een laaggeschoold publiek dat niet past bij de vacatures voor hoogopgeleiden (bijna 1 op 3 kinderen wordt geboren in een gezin dat geen inkomen uit arbeid heeft), onderwijs dat te kampen heeft met kansarmoede en taalachterstand... Concreet: beeld je in te moeten rondkomen van 750€ als de huurprijs in een stad voor een gewone studio over de 500€ gaat. Geen wonder dat in 2001 20,4% van de Brusselse huishoudens zei gezondheidskosten uit te stellen omdat ze er gewoonweg de cash niet voor hadden (welzijnsbarometer 2005).

De institutionele complexiteit van Brussel maakt het er niet eenvoudiger op om een allesomvattend antwoord te formuleren op het armoedevraagstuk (federale overheid, gewesten, gemeenschappen,…). Gelukkig wordt ook niet verwacht dat we dat tijdens deze lunchpauze doen, maar na een goede vergadering hink ik tevreden de Kunstberg weer op.

18.45
Sandwich uit het vuistje. Film en vrienden… en een beetje café met Jan in de Vlaanderenstraat om de avond af te sluiten. Opgelucht kan ik ’s avonds de nieuwe schoenen aan de kant schuiven.

Woensdag 29 augustus 2007
Minder leuke dag. Een vroege trein naar Antwerpen. Het is nooit leuk te horen over een verkeersongeluk op de radio of televisie, maar wanneer het gebeuren een gezicht krijgt, een familie overkomt, vrienden…

Ik ga na de uitvaart treingewijs weer van mijn geboorte- naar mijn woonplaats. Op het werk krijg ik tegen zevenen stekende hoofdpijn. Vanavond wordt het niets. Wat kan ik toevoegen aan dit verhaal?

Donderdag 30 augustus 2007
Overdag
De man naast me in het metrostel fronst zijn wenkbrauwen. Ik lees de “2de sekse” van Simone de Beauvoir. Sinds een aantal maanden heb ik me aan haar repertoire gewijd. Ik vond dat ik maar eens grondig mocht zijn. Na de dagboeken en de romans, nu deze kanjer op het menu. Eerlijk gezegd houd ik meer van haar fictie en van de dagboeken. Dit kauwt moeilijk. “Jezus de Beauvoir, zo achterhaald”, hoor ik de helft van de lezers samen met mijn buurman op de metro denken. Niets is minder waar. Haar boeken zijn vlot geschreven en de dagboeken/ brieven bulken van de intriges. Bovendien is het fijn om de twintigste eeuw te bekijken door de ogen van een vrouw die de leeftijd van mijn grootmoeder zou hebben gehad. Parijs en het ontstaan van een socialistische partij. In de korte roman “Le sang des autres” beschrijft ze de twijfels voor WOII over het nut van een Franse deelname. De Beauvoir was aanvankelijk zelf “pacifistisch”. Wel of niet meedoen. Het dilemma kittelt het actuele geweten… Soedan.

En dat brengt ons bij het nieuws van vandaag. Geen regering. Dat wil zeggen dat er ook geen beslissing kan genomen worden over een eventuele deelname aan de internationale vredesmacht voor Darfoer. Herman Van Rompuy… le nouveau CVP est arrivé.

17.15
Mijn klimgenoot belt op het laatste moment af. Geen sport dus vandaag, maar wel langer werken.

19.30
Ik wil nog een aantal zaken afhandelen thuis zoals het verslag van onze Oxfamvergadering, mijn mails beantwoorden en een uitnodiging voor een vergadering opstellen.

Vrijdag 31 augustus 2007
12.30
Lunch met Pascal. Ik wacht op een stormende minister. Mensen die ooit naast Pascal hebben gelopen weten dat hij moeilijk bij te benen is. Op huisbezoek tijdens campagnes stormt hij van huis tot huis. Ik maak snel een mentale memo: ik moet absoluut mijn nieuwe schoenen thuis laten als ik hem de volgende keer vergezel.

18.30
Ik passeer bij een vriendin uit de buurt. Ik probeer haar zoontje tijdens deze zomervakantie op speelse wijze een beetje Nederlands bij te brengen. Ze wil hem immers naar een Nederlandstalige lagere school sturen, maar heeft hij de kleuterschool in het Frans doorlopen. In feite is dit niet zo’n goed idee. Kinderen vervolmaken het best hun schoolcarrière in dezelfde taal. Een taalachterstand in de eerste jaren laat zich voelen tijdens de rest van de schoolcarrière. Ze zouden echter terug naar Dilbeek verhuizen. Zelf spreekt ze wel heel goed Nederlands.

Het is niet zo eenvoudig als ik gedacht had. Kinderen leren snel, maar ik heb zelf alleen nog maar lesgegeven aan volwassenen en in het secundair onderwijs. Een kind van vijf wil ’s avonds liever tekenen of televisie kijken. Daarbij komt dat hij nu al 3 weken in Afrika is bij zijn familie, terwijl maandag de grote school begint.

22.30
Vanavond gaan we met een groepje sp.a-ers naar de Working Class night van het ABVV in de Fuse. Afspraak in café Chaff op het Vossenplein om de gemeenschappelijke actie te versterken. De dansbedoeling speelt zich deze avond over heel België af. Stiekem hoop ik ergens een dansende Rudy de Leeuw te ontwaren.

Zaterdag 1 september 2007
Voormiddag
Om één of andere reden dacht ik als kind altijd dat de vakantie langer duurde als 1 september in een weekend viel. Soms wil ik graag terug dat kind zijn dat zichzelf bedot, maar sinds mijn achttiende (dat is nu toch al negen jaar geleden) heeft 1 september nog weinig betekenis.

Deze 1 september zal ik dit keer doorbrengen op een steenworp van mijn oude school. Vroeg, veel te vroeg, zit deze trouwe klant van de Belgische spoorwegen (noem mij gerust weekendpendelaar tussen A en B) de weekendkrant te lezen ergens tussen Mechelen en Mortsel. Ik maak gebruik van de laatste rustige week voor mijn nieuwe sociale en politieke seizoen om mijn familie te bezoeken. Mijn grootmoeder woont in een serviceflat op de Luchtbal en werd op 21 augustus maar liefst 92 jaar. Ik ben de trotse kleindochter van een dame van wie de rode haren vergrijsd zijn, maar die nog steeds een opmerkelijk temperament heeft.

De Luchtbal is een woonwijk met sociale woningen in alle mogelijke vormen: de blokken, de torens, de huizekens, Canadablokken… het zijn termen die de modale Luchtbalbewoner in de mond neemt om zich geografisch te situeren. Mijn moeder en oom groeiden er op en mijn grootouders hebben er steeds in de paalblokken gewoond. Ergens tussen waar mijn moeke nu woont en waar ze vroeger woonde met mijn grootvader, staat mijn oud schooltje. Ik geloof niet dat enig politicus zich vandaag nog aan soortgelijk project zou wagen – het heeft al bij al Corbusiertrekken – maar recente renovaties van de verschillende blokken hebben de Luchtbal goed gedaan. Er zijn speelpleintjes, er is groen, … een verschil met Brussel waar de staat van vele sociale woningen erbarmelijk is.

Mijn grootmoeder staat me op te wachten. Ze praat graag en op een zaterdagmorgen is het fijn om te luisteren naar haar verhalen over de bewoners van het rusthuis. Eén van de personages is een Turkse man. Niemand kan hem verstaan, maar volgens mijn grootmoeder lonkt hij wel steevast naar de vrouwen. Ik vraag me af hoe het moet zijn oud worden zonder dat je met iemand kan praten. Zonder familie en vrienden die je komen opzoeken. Een man gevangen in onze taal en cultuur.

Namiddag
Ik heb afgesproken met mijn beste vriendin en ga erna even langs mijn ouders. ’s Avonds: Brussel.

 

Anke Van Lancker