“Onze” grijze garnalen zijn momenteel een buitenlandse aangelegenheid

 

De grijze noordzeegarnaal, ook de kaviaar van de Noordzee genoemd, behoort vandaag tot de vaandeldragers van onze nationale eetcultuur. Ons land is met voorsprong de grootste verbruiker (54%) van de grijze noordzeegarnaal.  Nederland en Duitsland volgen op afstand met respectievelijk 20 en 15%. ‘Het is des te vreemder en jammer dat slechts1% van het totaal gevangen volume gevangen wordt door Vlaamse vissers en ons land instaat voor amper 3% van de Europese garnalenverwerking en –handel’, aldus Vlaams Volksvertegenwoordiger Steve Vandenberghe die structurele maatregelen wil om de grijze garnalen weer een stuk Vlaamser  te maken. Uit het antwoord van minister Schauvliege op een parlementaire vraag van Steve Vandenberghe blijkt  dat de Vlaamse overheid hier ontstellend weinig initiatief neemt.  De kustparlementair pleit voor ondersteuning van de garnaalsector en kijkt uit naar de resultaten van het onderzoek naar machinaal pellen om zo de verwerking van garnalen in of nabij de Vlaamse visserijhavens te houden.

België is  de grootste verbruiker van de grijze noordzeegarnaal, 54% van de wereldproductie is afkomstig van België.  Nederland en Duitsland volgen op afstand met respectievelijk 20 en 15%. Het aandeel van de Belgische vissers in de Europese garnalenvangst daarentegen is nauwelijks 1% van het totale gevangen volume  (35000 ton). Het aandeel is gedaald van 1.500 ton garnalen per jaar in 1955 naar 500 ton garnalen per jaar in 2014.  Vooral Nederland en België zwaaien hier met de scepter. De Nederlandse en Duitse vissers zorgen voor respectievelijk 45% en 37% van de vangst.

 

Ook in de verwerking en verhandeling van de garnalen scoort ons land allesbehalve goed, het Belgische marktaandeel bedraagt hier slechts 3%. Twee Nederlandse verwerkingsbedrijven beheersen 80 % van de totale Europese garnalentrafiek en –handel, inclusief 4.000 pellers die verspreid zijn over een zevental Marokkaanse pelstations.

 

Nood aan een groot masterplan voor onze garnalensector

Minister Schauvliege schuilt zich achter het gegeven dat de vangst in België veel kleiner is dan onze buurlanden omwille van onze bescheiden kuststrook (67km). Dit kan echter volgens Steve Vandenberghe niet ingeroepen worden als geldige reden. Daar waar er in 1957 nog 134 Belgische vissersschepen op garnaal waren en er op jaarbasis 3250 ton gevangen werd, zijn eind 2014 nauwelijks nog 29 vissersschepen op garnaal actief en wordt er minder dan 500 ton op jaarbasis gevangen.

 

Een groot masterplan om de visserijsector te optimaliseren en innoveren is er, op een paar goedbedoelde initiatieven na, echter nog niet gemaakt.  De voorbije jaren is er mede door het ondertekenen van Convenant voor duurzamere visserij meer aandacht voor duurzamere visserijmethodes. Daarnaast probeerden enkele Belgische rederijen in het verleden via een kwaliteitslabel voor de Belgische noordzeegarnaal, het Purus-label, een deel van de binnenlandse garnalenverwerking en –groothandel in handen te nemen. Dit goedbedoeld initiatief stierf echter zeer vlug een stille dood.



Ondanks de Belgische consumenten aan de top staan van de wereldproductie wordt onze markt overspoeld door in Marokko gepelde garnalen, die met behulp van bewaarmiddelen ‘vers’ terugkeren om hier een plekje te zoeken in onze kroket of tomaat-garnaal. "Uiteraard hebben we niets tegen het werk dat de vierduizend pelsters in Marokko leveren, maar ecologisch lopen de (transport) kosten torenhoog op en dient er te worden gewerkt met bewaarmiddelen om onze kaviaar van de Noordzee tot 11 dagen in de running houden. Deze werkwijze lijkt me volledig in strijd met de betrachting voor lokale voeding uit de korte keten", aldus  Steve Vandenberghe die wil dat de Vlaamse overheid de "grijze garnalensector" ondersteunt.  Ondersteuning die ervoor moet zorgen dat de vloot bestemd voor garnaalvisserij kan uitbreiden en dat het grootste deel van de aanvoer ook bij ons wordt verwerkt. "Technologische investeringen in pelcentra in de visserijhavens kan een deel van de oplossing zijn en tevens tewerkstelling genereren maar de garnalen gevangen door Vlaamse vissers en hier gepeld moeten dan ook een label van excellentie kunnen krijgen", besluit Vandenberghe.  De minister zei dat de overheid zal meewerken wanneer de sector zelf vragende partij is om een kwaliteitslabel in te voeren.



Contactpersoon : Steve Vandenberghe 0498/88 50 02 / steve.vandenberghe@vlaamsparlement.be