Al een paar weken wordt u met slecht nieuws over uw energiefactuur om de oren geslagen. De distributietarieven zullen stijgen, de verlaagde btw op elektriciteit moet weer omhoog, de energieleveranciers zullen hun prijzen verhogen. Voilà, we zijn gewaarschuwd. Het hoeft in de toekomst nochtans helemaal geen uitgemaakte zaak te zijn dat de consument meer betaalt voor zijn energie of alleen opdraait voor de keuze voor hernieuwbare energie. Wij hebben er de afgelopen jaren heel bewust voor gekozen, in alle regeringen, om de kost niet volledig door te rekenen aan de consument. Sommigen menen ons dat te moeten verwijten, wij zijn daar trots op.

Enkele jaren geleden klonk het steevast dat het onmogelijk was om de energiefactuur van de Vlaamse gezinnen op het gemiddelde van de ons omringende landen te brengen. Toch hebben we het gerealiseerd.

De voorbije jaren hebben de sp.a-ministers in de Vlaamse en de federale regering initiatieven genomen om de energiefactuur te verlagen. Om ze op het niveau van de ons omringende landen te brengen. Velen vonden dat een mission impossible, maar het is ons wel gelukt.

Vandaag betalen Vlaamse gezinnen niet meer voor gas, voor elektriciteit betalen ze zelfs iets minder dan het gemiddelde van de landen rondom ons. Ook om de energiefactuur van de bedrijven te verlichten, zijn inspanningen geleverd. Ondanks een besparing van meer dan 10 miljard euro, investeerden de federale en de Vlaamse begroting jaarlijks 100 miljoen euro. Met een extra inspanning van nog eens 35 miljoen euro per jaar kunnen we ervoor zorgen dat de distributietarieven de volgende jaren niet stijgen door de groenestroomkosten uit het verleden.

Dat voorstel is in het licht van onze inspanningen van de voorbije jaren niet alleen correct en verantwoordelijk, het is ook absoluut noodzakelijk. Dat geldt ook voor de netvergoeding : niet populair, maar wel rechtvaardig en noodzakelijk. Zoals we ook vinden dat de btw-verlaging wel moet verlengd worden na 2015. En de gastarieven kunnen naar omlaag, aangezien ze nu zelfs een overschot opleveren.

Gunstregime

Ons beleid van de voorbije jaren houdt in dat de gezinnen de keuze voor hernieuwbare energie niet alleen dragen. Ze dragen bij, dat wel, maar zonder dat hun factuur hoger wordt dan het gemiddelde van onze buurlanden. Dat geldt ook voor de bedrijven. Ook zij dragen bij, maar ook voor hen proberen we competitief te zijn tegenover de buurlanden. De rest van de kosten moeten we als een taak van de overheid en dus van de verschillende begrotingen zien.

Vandaag is dat het geval. De gezinnen dragen bij, de bedrijven ook, maar hun bijdrage is beperkt en in de verschillende begrotingen is er geld voorzien om die bijdragen te beperken. En via de btw-verlaging maken we de totale factuur nog beter draaglijk. In Duitsland doet men het anders. Daar worden de bedrijven vrijgesteld van iedere bijdrage. Ze betalen zelfs niet voor de gewone distributie en transport van elektriciteit. Daardoor betalen de gezinnen alles en dat leidt tot zeer hoge tarieven, de hoogste van alle ons omringende landen. Dat gunstregime wordt terecht door de Europese Commissie aangevochten, omdat het tot oneerlijke concurrentie leidt. En wij vinden het ook absoluut asociaal.

De komende jaren zullen dezelfde keuzes opnieuw ter discussie staan. Wentelt men de kost voor energie volledig op de gezinnen af, om de bedrijven en de begroting te sparen? Of moeten ze alle drie op een redelijke manier bijdragen? Enkele jaren geleden klonk het steevast dat het onmogelijk was om de energiefactuur van de Vlaamse gezinnen op het gemiddelde van de ons omringende landen te brengen. Toch hebben we het gerealiseerd.

Vandaag horen we opnieuw dat het niet kan. Omdat het effectief niet kan? Nee, omdat men het niet wil en liever de gezinnen wil laten opdraaien. Door hogere tarieven, en ook nog eens door een hogere btw. Duurdere energie is voor onze gezinnen geen fataliteit, het is een politieke keuze. Een politieke keuze die regelrecht indruist tegen de keuze die wij de voorbije jaren hebben gemaakt. Voor die keuze hebben we in barre budgettaire tijden geld vrijgemaakt. Doen de volgende regeringen dat ook?