Elektriciteit, een basisproduct zou je denken? Wie kan er dan uitleggen waarom we meer belastingen, heffingen en bijdragen betalen op elektriciteit dan op pakweg sigaretten of alcohol? Die laatste twee zijn luxeproducten en bovendien behoorlijk schadelijk voor de gezondheid, dus terecht dat er hoge accijnzen worden geheven. Maar elektriciteit? Serieus? Probeer het nog maar eens zonder te doen. Zelfs uw verbruik minderen is niet evident. En jammer genoeg al helemaal niet voor de steeds groter wordende groep mensen die het vandaag al moeilijk hebben. Die mensen die in slecht geïsoleerde huurhuisjes of verouderde appartementen wonen. Die mensen die verwarmen met accumulatoren met het allerslechtste rendement. Zij hebben het grootste verbruik. Zij hebben zelf geen eigendom of niet de middelen om hun dak te isoleren of hoogrendementsglas te plaatsen. Ook van hún factuur gaat maar liefst 85% niet naar elektriciteit. Jawel, u hoort het goed, vijf-en-tachtig procent. Van een mattheüseffect gesproken.

Er is een steeds groter wordende groep die het vandaag al moeilijk heeft. Ook van hún factuur gaat 85% niet naar elektriciteit.

Met de coöperatieve Samen Sterker zijn we destijds begonnen met het verenigen van consumenten om een lagere elektriciteitsprijs te bedingen. In het begin werden we gek verklaard. Maar kijk, op enkele jaren tijd hebben de groepsaankopen de markt door elkaar geschud. Zelfs de grote leveranciers die de groepsaankopen lange tijd boycotten laten nu hun broek zakken om de beste tarieven te kunnen geven. We hebben mensen bewust gemaakt van het feit dat je kan besparen door te veranderen van leverancier en we zijn er in geslaagd om energie voor iedereen goedkoper te maken. Jammer genoeg is een stuk van dat werk ondertussen ongedaan gemaakt. De turteltaks mag dan wel afgeschaft zijn, we krijgen onze centen niet terug. Evenmin als de gratis eerste kWh’s of het lager Btw-tarief op elektriciteit. De cijfers liegen er niet om: In 2014 bedroeg het aandeel elektriciteit nog één derde van onze factuur, nu vier vijfde.

Elektriciteit is een basisproduct waar iedereen recht op heeft, niet alleen zij die het kunnen betalen.

We blijven verder groepsaankopen organiseren, mensen aansporen om op zoek te gaan naar de goedkoopste leverancier, mensen stimuleren om hun woning te isoleren en hun verbruik te minderen maar dat alles heeft slechts een beperkt effect zo lang de hoofdmoot van de factuur niet gaat over elektriciteit. Stel je voor dat we hetzelfde zouden doen voor andere basisproducten als brood, fruit of medicijnen? Hoe oneerlijk zou dat zijn? Het kan en moet anders. Hoe vraagt u? Verlaag de BTW, snoei in de heffingen en transportkosten. Hoe we dat gaan betalen? Bijvoorbeeld door eindelijk serieuze belastingen te heffen op de monsterwinsten uit kerncentrales die al jaren afgeschreven zijn. Elektriciteit is een basisproduct waar iedereen recht op heeft, niet alleen zij die het kunnen betalen.

Mathijs Goderis