Het Riziv kwam gisteren naar buiten met cijfers over frauderende zorgverstrekkers die tegen de lamp liepen. Het gaat om thuisverplegers, ziekenhuizen en dokters die zich bezondigden aan persoonlijke verrijking door niet-verstrekte zorgen te factureren of door complexere zorgen aan te rekenen dan medisch noodzakelijk (DS 15 december).

Het doet ons denken aan Dode zielen (1842) van Nikolaj Gogol. Het hoofdpersonage Tsjitsjikov verzamelt in die roman dode zielen van overleden lijfeigenen die nog niet ambtelijk afgeschreven zijn. Op de kap van die overledenen vergaart hij via hypotheken een immens fortuin.

Meer dan 160 jaar later blijken sommige Belgische zorgverstrekkers de methode van Tsjitsjikov bijzonder goed onder de knie te hebben. Het is lovenswaardig dat het Riziv, met een veel te beperkt controlerend personeelsbestand van amper 35 mensen, het misbruik ontdekt heeft. De laakbare praktijken zijn niet alleen crapuleus vanwege de onredelijke besparingen in de zorgsector, maar vooral ook vanwege de hoge zorgnoden die met het gestolen geld niet gerealiseerd kunnen worden.

Tegelijk is deze fraude symptomatisch voor de organisatie van onze gezondheidszorg die nog te veel prestatiegericht en te weinig patiëntgericht gebeurt. Wanneer durft minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid Maggie De Block (Open VLD) echt schoon schip te maken met onze verouderde zorgorganisatie en wanneer geeft de minister het Riziv meer mensen en middelen om het structureel misbruik aan te pakken? Er moet een meer doorgedreven systeem met forfaitaire zorgvergoedingen komen zodat fraude en overconsumptie vakkundiger kunnen worden uitgeroeid. Fictieve patiënten mogen nu echt worden geklasseerd in de negentiende eeuw.

Karin Jiroflée & Monica De Coninck