Met enig leedvermaak stelde sp.a-parlementslid Jan Roegiers op Facebook vast dat minister van Inburgering Geert Bourgeois (N-VA) in het hoofddoekendebat zweeg, maar wel toeterde over de jongste plaat van Clouseau.

Een reactie bleef niet lang uit. Ook de sp.a houdt het discreet. In het Vlaams Parlement verborg minister van Onderwijs Pascal Smet (sp.a) zich onder een lading wetgevingstechnische argumenten om zijn mening in te slikken. Alleen Bert Anciaux schreeuwde op zijn blog zijn ergernis uit.

Een reactie bleef niet lang uit. Ook de sp.a houdt het discreet. In het Vlaams Parlement verborg minister van Onderwijs Pascal Smet (sp.a) zich onder een lading wetgevingstechnische argumenten om zijn mening in te slikken. Alleen Bert Anciaux schreeuwde op zijn blog zijn ergernis uit.

De Vlaamse socialisten worstelden al eerder met het thema. Het ondertussen gerealiseerde voornemen van de Antwerpse burgemeester Patrick Janssens om in loketfuncties het dragen van een hoofddoek te verbieden, verscheurde twee jaar geleden de partijrangen. Toen was er sprake van een generationeel conflict. De 'oudere socialisten' zwoeren bij emancipatie en neutraliteit bij de overheid. De 'jongeren' zagen in de hoofddoek het logische bewijs van een diverse samenleving.

Caroline Gennez beaamt dat het onderwerp de rangen verdeelt. 'Dat geldt voor elke Vlaamse partij, met uitzondering van Vlaams Belang.' De sp.a betreurt de invoering van een algemeen hoofddoekenverbod in het gemeenschapsonderwijs. Zeker omdat het ook geldt voor het volwassenenonderwijs. 'Hier schiet je met een kanon op een mug, hier tref je mensen waarvan we verwachten dat ze Nederlands leren. Ik kan me alleen vinden in een verbod wanneer het historisch is gegroeid of wanneer er sprake is van druk om de hoofddoek te dragen. Dat was in Antwerpen het geval. De vrijheid van de ene mag die van de andere niet in de weg staan,' zegt ze.

De voorzitter verkiest de Angelsaksische zienswijze. Dat laat de openlijke beleving van de religieuze identiteit toe. 'Neutraliteit staat zo gelijk aan diversiteit die we niet meer zien omdat we het gewoon zijn. Heel veel meisjes dragen overigens een hoofddoek uit identiteitsbeleving. Dan stoort het me helemaal niet. Ik ben een tolerant mens. We zien er allemaal anders uit. Een zwarte vraag je toch ook niet om zich te wassen tot hij blank ziet.'

Het krampachtige weggommen van verschillen, verhindert een volwassen relatie. 'Toch zijn er grenzen: het dragen van boerka's, het weigeren van zwemles, enzovoort. We mogen van de hoofddoek geen symbool van onderdrukking maken. Het liefst zie ik meisjes zonder hoofddoek. Maar het blijft hun keuze. Emancipatie en bewustwording moeten van henzelf komen. Je kan een identiteit niet opleggen.'

Twintig jaar geleden kantten socialisten zich tegen elke uiting van religie in officiële gebouwen. 'Dat klopt. Zij wilden religie voorbehouden tot de privé-sfeer. Het is een legitieme mening. Mij lijkt ze te beperkt. Die aanpak werkt bijvoorbeeld in Frankrijk niet. Overigens was die houding een reactie tegen de religieus geïnspireerde dominante cultuur van de jaren vijftig en zestig. Het katholicisme zorgde toen voor een graad van verstikking. Daartegen kwam een generatie in opstand. Nu gaat het om een minderheidscultuur. Die staat al onder druk. Toegegeven, de associatie met geweld en terrorisme doet de moslims geen deugd. Emancipatie is nodig, zeker bij mannen.'

De tolerante houding van de sp.a-voorzitster zou een gevolg zijn van de allochtone stemmen in de steden. Gennez ontkent. 'Je moet vanuit een bepaalde visie op de samenleving aan politiek doen. De cultuurbeleving moet je aan dat kader aftoetsten. Dit overstijgt electorale motieven.'

Ze heeft gelijk. Uitgerekend twee jaar geleden vertelde Louis Tobback krak het tegendeel. Het hoofddoekenverbod aan loketten redde volgens hem de Antwerpse partijafdeling tijdens de verkiezingen van 2007 van een complete ondergang.