Mondeling verslag:

08.01 Annick Lambrecht (sp.a): Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, sinds de invoering van de Potpourri II-wet worden moord- of doodslagzaken grotendeels voor een correctionele rechtbank behandeld. De zaken die vroeger voor assisen werden behandeld, komen nu voor een correctionele rechtbank. Helaas brengt dat ook onvoorziene kosten met zich mee. In assisenzaken krijgen alle partijen een gratis kopie van het dossier, zeer nodig voor de advocaten om het proces voor te bereiden. In de correctionele rechtbank vervalt die gratis kopie. Daar kan iemand pas een gratis exemplaar krijgen als hij minvermogend is en alleen op enkele heel specifieke momenten in de procedure. De bedragen kunnen verschillen, maar u moet rond de 30 eurocent zogenoemde griffierechten per bladzijde rekenen. Zo'n dossier is veelal enkele duizenden pagina’s dik, waardoor de kosten hoog kunnen oplopen. Er is wel een plafond ingesteld van maximaal 1 450 euro. Bovendien heeft het openbaar ministerie sowieso kosteloos het dossier ter beschikking, wat toch wel discriminatie is ten opzichte van de andere partij die zich soms deze extra kosten niet kan permitteren en dus benadeeld is in het proces. Mijnheer de minister, ik heb de volgende vragen. Ten eerste, wanneer bent u van plan om gerechtelijke dossiers digitaal en kosteloos te maken? Ten tweede, hoe zal er tot dan worden geremedieerd?

08.03 Minister Koen Geens: Mijnheer de voorzitter, mevrouw Van Vaerenbergh, mevrouw Lambrecht, wij werken toe naar een volledig digitaal strafdossier. Van dat dossier kan dan een elektronische kopie worden gemaakt, of nog beter, zal een online consultatie door wie recht op inzage heeft, mogelijk worden. Als dat is gerealiseerd, zal de aanrekening van kosten voor kopieën overbodig zijn omdat slechts een toegang tot het dossier zal moeten worden gegeven. Om dit mogelijk te maken, moet een hele digitale keten worden gerealiseerd. Het onderdeel dat de elektronische documenten bevat, bestaat reeds in de applicatie JustScan.

De grote scanlast – we spreken over omvangrijke dossiers – is de belangrijkste reden waarom dit project niet in alle correctionele griffies intensief wordt gebruikt. Om deze scanlast te verminderen, investeer ik samen met de politie in een databank e-PV-Politie, die alle politie-PV's – deze politie-PV's maken bijna 90 % uit van het gerechtelijk dossier – zal bevatten. Vanuit die databank zullen alle niet-geseponeerde PV's digitaal worden overgemaakt naar het elektronisch gerechtelijk dossier. In de loop van 2018 zal met de uitrol van dit project worden gestart. Ook de via e-Deposit neergelegd conclusies zullen elektronisch worden overgedragen naar dit elektronisch dossier, zonder dat nog moet worden gescand. De uitrol van e-Deposit is volop aan de gang. Het is al uitgerold op het niveau van de hoven van beroep en de rechtbanken van koophandel. Tegen eind februari 2018 zal het zijn uitgerold in alle vredegerechten en alle politierechtbanken. Tegen de zomer van 2018 moeten ook alle correctionele rechtbanken volgen waar MaCH is uitgerold.

MaCH zal eind 2018 in alle correctionele rechtbanken zijn uitgerold. Het proefproject om van op afstand dit gerechtelijk elektronisch dossier te kunnen lezen, is ook beëindigd. Begin 2018 starten wij met de balieverenigingen het overleg op om de lezing van op afstand door advocaten mogelijk te maken. Op heel korte termijn zullen wij de dossiers die in de oude wetgeving voor het hof van assisen zouden zijn gekomen, inscannen en er een kopie op datastick – dat is vandaag al mogelijk – van afleveren. Via een kleine aanpassing van de wet kan de commissie voor de Justitie het ongewenst effect van de correctionalisering, namelijk het gegeven dat de kopieën opnieuw betalend worden, opheffen. Ik heb mijn administratie de opdracht gegeven om een wetsvoorstel op te maken. 08.04 Stefaan Van Hecke (Ecolo-Groen): Een wetsvoorstel? 08.05 Minister Koen Geens: Ja, omdat dat soms sneller gaat, als u niet aandringt op een advies van de Raad van State.

08.06 Annick Lambrecht (sp.a): Mijnheer de minister, begrijp ik het goed dat er voor de correctionele rechtbanken tegen de zomer van 2018 geen nood meer zal zijn aan betalende papieren kopieën en dat alles digitaal ter beschikking zou moeten staan?

08.07 Minister Koen Geens: Ik denk dat ik alleen heb gesproken over de correctionele dossiers die anders naar assisen zouden zijn gegaan, maar zeker weet ik het niet. De correctionele dossiers die vorige week in de pers kwamen, zijn een bijzonder verhaal. In assisen was het zo dat, omdat men anders niet werd geacht te kunnen participeren, de dossiers helemaal gratis werden gekopieerd, terwijl men dat in geval van gecorrectionaliseerde misdaden wel moest betalen, tot een maximum van 1 450 euro, als ik het mij goed herinner. Nu is het zo dat wij zullen proberen om die dossiers via een kleine wetgevende ingreep ook gratis te maken voor de gevallen waarin er wordt gecorrectionaliseerd en waarin er vroeger sprake zou zijn geweest van assisen. Dat heb ik gezegd. Voor de rest hopen wij uiteraard – dat moet u echter in detail lezen – dat wij met het elektronisch dossier, eDeposit en MaCH voor de verschillende rechtbanken snelheid zullen maken.