Te weinig mensen in armoede maken gebruik van hun rechten, goedkopere gezondheidszorg bijvoorbeeld. “Mensen zijn zich nog al te vaak niet bewust van hun sociale rechten en het is de rol van een OCMW om hen daar zoveel mogelijk over te informeren en er naar toe te leiden” stelt Gents OCMW-raadslid Emilie Peeters namens de sp.a-fractie. Het OCMW van Gent stelde daarom de ‘Masternota actieve rechtenbenadering’ op als antwoord op deze onderbescherming. “Dat is alvast een stap in de goede richting, maar waarom krijgen de mensen een aantal sociale voordelen gewoon niet automatisch”, vraagt Peeters zich af

Dat te weinig mensen gebruik maken van hun sociale rechten staat vast. In het Federaal jaarboek armoedebestrijding 2013 staat te lezen dat 57% tot 76% van de rechthebbenden niet aan het wettelijk minimuminkomen komt.  Volgens “De Armoedebarometer 2012” van de Universiteit Antwerpen zou slechts 40% van de rechthebbenden ook effectief gebruik maken het OMNIO-statuut, dat mensen met een laag inkomen recht geeft op een betere terugbetaling van geneeskundige verzorging. “Deze cijfers zijn hallucinant” stelt Peeters “Meer nog, we kunnen ons vragen stellen of deze rechten wel terechtkomen bij wie ze het meest nodig heeft. Het zijn namelijk de allerzwaksten die het vaakst uit de boot vallen.”

In de Masternota doet het OCMW duidelijke voorstellen om de cliënten beter te informeren  en hen tegelijk ook te helpen om effectief over te gaan tot het verkrijgen van die rechten. “Deze nuancering is erg belangrijk” gaat het OCMW-raadslid verder, “aangezien sommige aanvraagprocedures zeer ingewikkeld zijn, haken mensen af. We moeten dus verder gaan en de zwaksten ook begeleiden bij die procedures.” Het OCMW informeert ruim via een nieuw concept van het ‘sociaal huis’ en informatieschermen in de verschillende gebouwen van het OCMW, maar startte eveneens met een proeftraject sociale gidsen. Deze begeleiden de persoon in het aanvraagproces.

“Ik vind het prima dat het OCMW proactiever te werk gaat, maar in een ideale wereld zouden zoveel mogelijk rechten automatisch moeten worden toegekend, zodat het OCMW dit niet meer hoeft te doen”, aldus Peeters. Vlaams Minister Lieten keurde onlangs de automatische toekenning van sociale rechten toe, op het federale niveau is het nog even wachten. “Zeer goed nieuws natuurlijk en laten we hopen dat de concrete uitwerking snel volgt!” Raadslid Peeters ziet hier een rol voor haar collega OCMW-raadsleden. “Het zijn wij die in contact staan met die mensen die uit de boot vallen, niet zozeer de beleidsmakers in Brussel, daarom is het van essentieel belang dat we onze collega-politici op het Vlaamse en Federale niveau op de hoogte brengen van de ernst van de zaak en hen oproepen om wetgevend op te treden zodat barrières tot het verkrijgen van sociale voordelen worden weggenomen “.