Sp.a-fractieleider in het Vlaams Parlement Joris Vandenbroucke pleit voor de regionalisering van het rijbewijs als de federale regering er niet in slaagt om het puntenrijbewijs in te voeren. “In 2018 is er een databank die alle verkeersovertredingen registreert. Hiermee zijn alle voorwaarden vervuld om het puntenrijbewijs, 28 jaar nadat Jean-Luc Dehaene het op papier invoerde, eindelijk waar te maken. Er is geen enkel excuus meer om te treuzelen. Op vlak van verkeersveiligheid doet ons land het immers niet goed, het puntenrijbewijs kan het aantal verkeersdoden doen dalen met 20%. Ik ben het wachten zat.”

Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts wist afgelopen donderdag, naar aanleiding van een vraag van Joris Vandenbroucke in de commissie Mobiliteit over de invoering van het puntenrijbewijs, te melden dat de ministers Geens en Jambon een databank voor verkeersovertredingen aan het oprichten zijn. Verwacht wordt dat deze over twee jaar operationeel is.

Dat is weliswaar twee jaar later dan minister Geens recent nog aankondigde, maar het is desalniettemin een mijlpaal. Het uitblijven van deze databank was immers de belangrijkste reden waarom het puntenrijbewijs – op papier ingevoerd in 1990 door Jean-Luc Dehaene – niet in de praktijk werd gebracht.

Het puntenrijbewijs is een systeem waarbij je voor elke verkeersovertreding strafpunten verzamelt. Die strafpunten worden bijgehouden en opgeteld. Daarvoor is een databank noodzakelijk. Als je een bepaald aantal strafpunten overschrijdt binnen een bepaalde tijdsspanne, kan dat leiden tot verlies van het rijbewijs of een andere sanctie zoals verplichte herscholing. Stapels studiewerk en buitenlandse ervaringen (o.a. in Frankrijk, Nederland en Duitsland) wezen uit dat het puntenrijbewijs een effectieve manier is om veelplegers aan te pakken, je kan je overtredingen immers niet meer afkopen met een boete. Waar het puntenrijbewijs werd ingevoerd, vielen op korte termijn tot 20% minder verkeersdoden.

Joris Vandenbroucke : “Met ruim 650 verkeersdoden per jaar staat ons land op een beschamende 20ste plaats in Europa. Slechts in 8 andere landen vallen meer doden in het verkeer dan hier. De kans om te sterven in het Belgisch verkeer is dubbel zo hoog als in Nederland. En volgens de recentste ongevallenstatistieken is geen beterschap in zicht. Het puntenrijbewijs kan die trend op korte termijn keren.”

Wat afgelopen donderdag ook duidelijk bleek in het Vlaams Parlement, is dat alle Vlaamse politieke partijen voorstander zijn van het puntenrijbewijs. “Logisch”, vindt Joris Vandenbroucke, “iedereen wil minder verkeersdoden en niemand kan langs de stapels studies en ervaringen heen dat het puntenrijbewijs het aantal verkeersdoden op onze wegen kan verminderen.”

Ook al heeft Vlaanderen sinds de 6de staatshervorming een pak meer bevoegdheden op het vlak van verkeersveiligheid, zelf een puntenrijbewijs invoeren kan niet. Het rijbewijs is een federale bevoegdheid gebleven. Maar de MR van minister van Mobiliteit François Bellot blijft tegenwringen. De federale regering hakt de knoop maar niet door. Was eerst het uitblijven van een databank een reden om er geen werk van te maken, dan vreest Bellot nu voor ‘ongewenste effecten’ zoals een verhoging van het aantal vluchtmisdrijven.

Een studie van het BIVV (2015), in opdracht van zijn voorganger en partijgenoot Jacqueline Galant, is echter bijzonder duidelijk : “De meeste experten zijn het erover eens dat een rijbewijs met punten ervoor kan zorgen dat bestuurders minder overtredingen begaan in het verkeer. Een dergelijk puntensysteem wordt algemeen beschouwd als rechtvaardig, adequaat en aanvaardbaar. Het kan als preventieve maatregel fungeren om het aantal slachtoffers in het verkeer te verlagen.”

Met één maatregel gaan we het aantal verkeersdoden niet in één klap naar nul herleiden. Verkeersveiligheidsbeleid vraagt maatregelen op vele vlakken, zo moet er ook geïnvesteerd worden in veilige wegen. Ik stel alleen vast dat, ondanks alle inspanningen, het aantal verkeersdoden al enkele jaren niet meer daalt. Geen enkel taboe mag ons ervan weerhouden om alle opties te bekijken en dan kan je niet om het puntenrijbewijs heen. Kijk naar het buitenland, daar werkt het”, aldus Vandenbroucke.

Joris Vandenbroucke rekent erop dat, nu alle praktische bezwaren weggeruimd zijn, het puntenrijbewijs eindelijk wordt ingevoerd door de federale regering. “Genoeg gepraat. Tijd om te handelen. Ik wil de nabestaanden van de honderden mensen die elk jaar sterven op onze wegen in de ogen kunnen kijken en zeggen dat we er echt alles aan doen om ons verkeer veiliger te maken. Het is kiezen of splitsen. Als de federale regering het puntenrijbewijs niet wil invoeren, dan moet de Vlaamse regering dat maar doen. Zelfs als daar opnieuw een staatshervorming voor nodig is. Als het over verkeersveiligheid gaat, zijn taboes niet op hun plaats.”

INFO: zie verslag van de vraag om uitleg van Joris Vandenbroucke aan Ben Weyts over het puntenrijbewijs op 16 mei 2016: klik hier