De recentste faillissementscijfers schetsen geen fraai beeld. In april legden 965 bedrijven de boeken neer, dat zijn er 85 meer dan in dezelfde periode vorig jaar. Limburg (+46 procent) is de ongekroonde koning van de faillissementen.

sp.a trekt aan de alarmbel. "Elke dag worden werknemers begeleid naar een nieuwe job, maar voor zelfstandigen die failliet gaan, gebeurt er haast niets", zegt Vlaams Parlementslid Güler Turan. Deze Vlaamse regering doet onvoldoende om faillissementen te vermijden en een herstart mogelijk te maken.
Tijdens de vorige legislatuur trok de toenmalige regering 5 miljoen euro uit voor zes projecten van faillissementspreventie. Die lopen stilaan ten einde, maar een alternatief heeft huidig minister van Economie Muyters (N-VA) nog niet klaar.

“Stap één is voorkomen dat ondernemingen failliet gaan met een doortastend preventief bedrijfsbeleid”, aldus Güler Turan. Recent onderzoek toont aan dat zowat de helft van de Vlaamse kleine of middelgrote ondernemingen de materiële en financiële risico’s van ondernemen onderschat, vaak als gevolg van onvoldoende bedrijfs- kundige kennis. Ondernemers zijn zich zeer goed bewust zijn van de voordelen van ondersteuning en begeleiding maar zijn vaak onvoldoende op de hoogte van de initiatieven waar ze een beroep op kunnen doen.

De overheid moet niet alleen ondersteuning aan ondernemers garanderen, ze moet ook proactief ingrijpen. Bij expliciet negatieve verwachtingen moet dan met alle betrokkenen een transitieplan worden opgemaakt. Zo kunnen de ondernemingen en sectoren op tijd innoveren en hun mensen op tijd omscholen. Maar de realiteit is ook dat bedrijven hun financiële toestand niet altijd zelf onder controle hebben. Ze zijn vaak het slachtoffer van het betalingsgedrag van hun klanten of leveranciers. Steeds meer KMO’s worden verpletterd door een betalingssneeuwbal, die vaak begint bij de grootste bedrijven die de betalingsvoorwaarden naar hun hand zetten om winsten veilig te stellen en zo de druk op kleinere bedrijven op oneerlijke wijze opvoeren. Tot ze kopje onder gaan.

Loopt het mis, dan moeten we ondernemers na een faillissement een echte tweede kans aanreiken voor een effectieve herstart. Onderzoek toont aan dat bedrijven van herstartende ondernemers sneller groeien en meer jobs creëren. De grotendeels onterechte, negatieve perceptie van failliete ondernemers fnuikt de zin voor initiatief bij herstarters en remt aspirant-ondernemers af. Een sensibiliseringscampagne kan helpen om een andere mentaliteit te installeren, gespecialiseerde coaching na faling kan een herhaling van foute bedrijfskeuzes vermijden.

“De barrières voor startende en herstartende ondernemers moeten dringend omlaag als we onze economie nieuwe zuurstof willen toedienen”, besluit Güler Turan.